به مناسبت روز اهدای خون (۲۴ خرداد)، دکتر محمدرضا کرامتی، متخصص آسیبشناسی بیمارستان امام رضا(ع)، بر اهمیت حیاتی خون سالم، ضرورت اهدای داوطلبانه و لزوم ایجاد تعادل میان عرضه و تقاضای فرآوردههای خونی در مراکز پرمصرف تأکید کرد.
ایجاد تعادل میان مصرف و اهدای خون
دکتر کرامتی با اشاره به پیشرفتهای چشمگیر در جراحیهای تخصصی و پیوند، از افزایش مصرف خون و فرآوردههای خونی خبر داد و افزود: «با توجه به روند صعودی مصرف، ایجاد یک تعادل میان میزان اهدای خون و میزان مصرف آن بسیار ضروری است. روزهای یادآوری مانند امروز، فرصتی است تا به اهداکنندگان (چه اهداکنندگان گذری و چه اهداکنندگان مستمر) گوشزد شود که از این فریضه خیرخواهانه صرفنظر نکنند.»
ضرورت اهدای رایگان برای تضمین سلامت خون
دکتر محمدرضا کرامتی در تحلیل اهمیت این روز خاطرنشان کرد که برخلاف بسیاری از داروها که در کارخانهها قابل تولید و سنتز هستند، خون یک عامل بیولوژیک است که تنها از طریق انسان تأمین میشود. وی تأکید کرد: «بسیار مهم است که خون سالمی در اختیار بیماران قرار گیرد. تضمین سلامت خون در گرو اهدای رایگان، داوطلبانه و خیرخواهانه است. در بسیاری از کشورها از جمله ایران، اهدای خون بدون دریافت هزینه انجام میشود تا از ورود افرادی با رفتارهای پرخطر که صرفاً به قصد دریافت پول اقدام به اهدای خون میکنند، جلوگیری شود.»
فرآیند تبدیل خون اهدایی به فرآوردههای حیاتی
در پاسخ به پرسشها درباره چگونگی استفاده از خون اهدایی، دکتر کرامتی توضیح داد که خون پس از اهدایی بلافاصله مصرف نمیشود، بلکه ابتدا باید طی تستهای آزمایشگاهی از سلامت آن اطمینان حاصل گردد. وی افزود: «پس از تایید سلامت، خون به فرآوردههای مختلفی از جمله گلبولهای قرمز متراکم، پلاسمای منجمد تازه (FFP)، کرایوپرسپیتات، پلاکتها و همچنین فاکتورهای انعقادی تبدیل میشود که هر یک کاربرد درمانی مشخصی دارند.»
وی همچنین یادآور شد که شرایط اهدای خون از طریق مصاحبههای دقیق در پایگاههای انتقال خون تعیین میشود تا اطمینان حاصل شود فرد فاقد بیماریهای عفونی، بدخیمی یا رفتارهای پرخطر است.
مدیریت مصرف در بیمارستان امام رضا(ع)؛ یکی از سه مصرفکننده اصلی خون در کشور
دکتر کرامتی در پایان با اشاره به جایگاه بیمارستان امام رضا(ع) در شبکه درمانی کشور، تصریح کرد: «بیمارستان امام رضا(ع) جزو سه مصرفکننده اصلی خون در ایران محسوب میشود و در برخی فصول، حتی در رتبههای اول یا دوم قرار میگیرد. این حجم از مصرف در بخشهای حیاتی نظیر جراحی، اورژانس و ICU، نیازمند مدیریت دقیق توسط بانکهای خون بیمارستانی است.»
وی تأکید کرد که مدیریت صحیح شامل جلوگیری از فساد یا انقضای خون، اطمینان از عدم آلودگی و، مهمتر از همه، تخصیص خون به نیازمندترین بیماران است تا از تزریقهای غیرضروری جلوگیری شده و خون همیشه برای کسانی که واقعاً به آن نیاز دارند، در دسترس باقی بماند.
